Trong thị trường thương mại điện tử Việt Nam, thanh toán khi nhận hàng (COD) vẫn chiếm tỷ trọng áp đảo. Đây là phương thức giúp khách hàng an tâm mua sắm nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro hoàn đơn cho người bán. Hiểu rõ về bản chất và quy trình vận hành của hình thức này là bước đầu tiên để tối ưu lợi nhuận kinh doanh.
1. Gửi COD là gì?
COD là viết tắt của “Cash On Delivery”, nghĩa là thu tiền hộ khi giao hàng. Hiểu đơn giản, người mua sẽ chỉ thanh toán tiền mặt cho nhân viên vận chuyển (shipper) ngay tại thời điểm nhận được gói hàng, thay vì chuyển khoản trước.
Quy trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa ba bên: người bán, đơn vị vận chuyển và người mua. Sau khi shipper thu tiền thành công, đơn vị vận chuyển sẽ đối soát và chuyển lại khoản tiền này vào tài khoản ngân hàng của chủ shop theo chu kỳ nhất định (thường là thứ 2, 4, 6 hàng tuần hoặc cố định các ngày trong tháng).
Hiện nay, để tiết kiệm thời gian và công sức di chuyển ra bưu cục, các chủ shop thường ưu tiên lựa chọn những đơn vị vận chuyển có hỗ trợ dịch vụ nhận gửi hàng tận nhà. Nhân viên bưu tá sẽ đến địa chỉ kho hoặc cửa hàng để lấy bưu phẩm, giúp quy trình vận hành của shop trở nên tinh gọn và chuyên nghiệp hơn rất nhiều.
2. Chi phí khi gửi COD là bao nhiêu?
Bài toán lợi nhuận luôn là ưu tiên hàng đầu. Khi áp dụng hình thức ship COD, người bán cần tính toán kỹ lưỡng hai loại phí chính: cước vận chuyển và phí thu hộ.
Cước vận chuyển được tính dựa trên trọng lượng, kích thước gói hàng và khoảng cách địa lý từ kho đến tay khách. Trong khi đó, phí thu hộ là khoản tiền đơn vị vận chuyển thu thêm để thực hiện việc cầm tiền giúp shop.
Trên thị trường hiện nay, giá ship cod thường có sự chênh lệch đáng kể giữa các đơn vị cung cấp dịch vụ. Một số hãng áp dụng chính sách miễn phí thu hộ cho các đơn hàng có giá trị nhỏ để khuyến khích người bán, trong khi số khác sẽ tính phí dựa trên tỷ lệ phần trăm của tổng tiền thu hộ. Do đó, việc tham khảo kỹ lưỡng và so sánh biểu phí giữa các đối tác giao nhận là bước quan trọng để tối ưu chi phí bán hàng.
3. Lưu ý quan trọng để hạn chế rủi ro khi gửi COD
Rủi ro lớn nhất của hình thức này là tình trạng “bom hàng” (khách đặt nhưng không nhận). Khi đó, người bán không chỉ mất công sức đóng gói mà còn phải chịu phí vận chuyển hai chiều (chiều đi và chiều hoàn về).
Để giảm thiểu tình trạng này, khâu xác nhận đơn hàng qua điện thoại là cực kỳ quan trọng. Cuộc gọi xác nhận không chỉ chốt lại địa chỉ giao nhận mà còn là lúc để nhân viên bán hàng “đo lường” thiện chí mua sắm của khách.
Ngoài ra, việc đóng gói kỹ lưỡng cũng giúp giảm tỷ lệ hoàn đơn. Khách hàng có xu hướng từ chối nhận nếu gói hàng bị móp méo, rách nát hoặc sản phẩm bên trong bị hư hại do vận chuyển. Một gói hàng chỉn chu luôn tạo được ấn tượng tốt và tăng khả năng nhận hàng thành công.
